FİNANSAL FİZİK -8-

Bilimi (Fizik) diğer bilgi disiplinlerinden ayıran temel özellikler nedir?
YANIT: İlk sırada ölçümle elde edilmiş nicel değerlere dayalı olması gelir. (Bkz., HIZLI GİDEN NESNELERİN BOYU GERÇEKTEN KISALIR MI? – b – https://blog.metu.edu.tr/caglart/2024/11/02/hizli-giden-nesnelerin-boyu-gercekten-kisalir-mi-b/)
EK SORU: Pekii, üstteki YANIT’ta belirtilen özellikler niçin önemlidir? Yani, Bilim (Fizik) ölçümle elde edilmiş niceliklere dayalı olmasa idi, yitirilen ne oldurdu?
EK YANIT: Bilim, insanlığın işine şu nedenle yararlıdır: geleceğe yönelik olabildiğince doğru tahminler (öngörü) yapılabilmesine olanak sağlayan yegâne bilgi disiplinidir. Örneğin, uzay mekiğini nasıl inşa etmeli ve fırlatmalı ki, tam hedefe ulaşsın; dönerken de Falcon 9 gibi, ‘iğne deliğinden’ geçerken yakalanıp bir sonraki uçuşa daha az maliyetle hazırlanabilsin?! (https://www.google.com/search?q=Musk+mekik#fpstate=ive&vld=cid:913f75eb,vid:9CYLwQXbIcQ,st:0 ve https://www.google.com/search?q=Musk+mekik#fpstate=ive&vld=cid:4f498fd7,vid:B-lxcc0Ez-4,st:0 ) Ya da öyle bir çamaşır makinesi yapmalı ki, düğmesine her basışta çalışsın ve arızasız yıkasın. Daha da iyisi, ultrason aygıtı yapmalı ki, göbek bağı ana karnındaki bebelerin boğazına dolanmış mı bakıp anlamalı. Böyle ise, normal doğum yerine sezaryen yöntemi tercih edilsin.
Bu liste uzar da gider elbet.
Özetle, bilimin öngörü yapabilme (‘predict’, ‘forecast’) yeteneği olmasa, Felsefe, Coğrafya, Mitoloji gibi bilgi disiplinlerinden farkı olmazdı.
Finansal Fizik de böyle; ölçümlerle elde edilmiş niceliklere dayalı ve gayet isabetli öngörü yapmaya olanaklı. İleride ayrıntısıyla irdeleyeceğiz.