{"id":135,"date":"2017-04-14T22:04:50","date_gmt":"2017-04-14T19:04:50","guid":{"rendered":"http:\/\/blog.metu.edu.tr\/muyucel\/?p=135"},"modified":"2018-07-08T21:25:46","modified_gmt":"2018-07-08T18:25:46","slug":"deniz-tabaninda-bir-arastirma-laboratuari","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/blog.metu.edu.tr\/muyucel\/2017\/04\/14\/deniz-tabaninda-bir-arastirma-laboratuari\/","title":{"rendered":"Deniz taban\u0131nda bir ara\u015ft\u0131rma laboratuar\u0131"},"content":{"rendered":"

Ara\u015ft\u0131rma i\u00e7in tasarlanm\u0131\u015f denizalt\u0131lar\u0131n say\u0131s\u0131 iki elin parmaklar\u0131n\u0131 ge\u00e7mez, ancak bunlar\u0131n i\u00e7inde Alvin\u2019in \u00f6zel bir yeri var. 1960larda in\u015fa edilen Alvin, \u00a0g\u00fcn\u00fcm\u00fcze kadar d\u00f6nemin bilimsel ihtiya\u00e7lar\u0131 do\u011frultusunda \u00fc\u00e7 \u00f6nemli renovasyon ge\u00e7irmi\u015f. Bunlar\u0131n sonuncusu hen\u00fcz 2014\u2019de ger\u00e7ekle\u015fen ve Alvin\u2019in eskisinden y\u00fczde 40 daha fazla hacme sahip yeni bir titanyum k\u00fcreye kavu\u015fmas\u0131n\u0131 sa\u011flayan yenileme. Daha da \u00f6nemlisi, yeni Alvin\u2019in bilimsel \u00f6rnekleme ve yeni sens\u00f6rlerle entegre olma kapasitesi \u00e7ok artm\u0131\u015f durumda. Derinde dal\u0131\u015f s\u0131ras\u0131nda sens\u00f6r verileri ve \u00e7e\u015fitli kamera a\u00e7\u0131lar\u0131yla denizalt\u0131n\u0131n i\u00e7inde adeta veriye doyuyorsunuz.<\/p>\n

\"\"<\/a><\/p>\n

<\/p>\n

Her t\u00fcrl\u00fc do\u011fa arazi \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131 yapanlar bilir, do\u011fada \u00f6rnekleme yapma me\u015fakatli bir i\u015ftir, \u00fcstelik \u00f6rneklerinizi laba getirip analiz edene kadar \u00f6rneklerin kompozisyonunun de\u011fi\u015fmesi e cabas\u0131. Biyolojik bir \u00f6rnekleme yapt\u0131ysan\u0131z da RNA gibi \u00e7abuk bozulan bir molek\u00fcl\u00fc i\u00e7in daha da \u00f6zel \u00f6rnekleme y\u00f6ntemleri d\u00fc\u015f\u00fcnmeniz gerekir. Bu tip biyolojik \u00f6rnekleri yerinde, yani \u2018in situ\u2019 dedi\u011fimiz yakla\u015f\u0131mla toplamak hen\u00fcz \u00e7ok yeni ara\u015ft\u0131r\u0131l\u0131yor. Ancak in situ olarak kimyasal \u00f6l\u00e7\u00fcmler yapmak bir yere kadar m\u00fcmk\u00fcn, ama derinlik ve dolay\u0131s\u0131yla bas\u0131n\u00e7 artt\u0131k\u00e7a bu da zorla\u015fabiliyor. \u00dcst\u00fcne \u00fcstl\u00fck hidrotermal kaynaklar gibi, s\u0131cak ve kimyasal kompozisyonu \u00e7ok farkl\u0131 olan hidrotermal su ile so\u011fuk dip sular\u0131n\u0131n h\u0131zl\u0131ca kar\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131 ve de\u011fi\u015fkenli\u011fin \u00e7ok fazla oldu\u011fu habitatlar i\u00e7in yerinde ve y\u00fcksek frekansta \u00f6l\u00e7\u00fcm yapmak daha da \u00f6nem kazan\u0131yor.<\/p>\n

Asl\u0131nda \u00e7o\u011fu laboratuvar \u00f6l\u00e7\u00fcm tekni\u011fini bas\u0131nca dayan\u0131kl\u0131 bir hazneye koyup in situ bir \u2018sens\u00f6r\u2019 olarak adapte etmek m\u00fcmk\u00fcn. Ancak, derinde \u00e7al\u0131\u015facak bir kimyasal sens\u00f6r i\u00e7in ba\u015fka parametreler de var d\u00fc\u015f\u00fcnecek. \u00d6rne\u011fin, tekni\u011fin y\u00fcksek \u00e7\u00f6z\u00fcn\u00fcrl\u00fckte ve h\u0131zl\u0131 (en fazla saniyeler i\u00e7inde) \u00f6l\u00e7\u00fcm almas\u0131 laz\u0131m. Kalibrasyonlar\u0131n bas\u0131n\u00e7 ve s\u0131cakl\u0131kla \u00f6ng\u00f6r\u00fclebilecek\/geri d\u00f6n\u00fc\u015fl\u00fc \u015fekilde de\u011fi\u015fmesi de gerekli. Bunlara ek olarak, sens\u00f6r sisteminin az g\u00fc\u00e7 harcamas\u0131 ve hacim\/a\u011f\u0131rl\u0131k olarak da minimal olmas\u0131 laz\u0131m \u2013 zira Alvin sepet fotograflar\u0131m\u0131zdan da anlam\u0131\u015f oldu\u011funuz \u00fczere denizalt\u0131n\u0131n a\u015fa\u011f\u0131 g\u00f6t\u00fcrebilece\u011fi \u015feylerin hacmi s\u0131n\u0131rl\u0131.<\/p>\n

Biz bu seferde, yukar\u0131daki gerekliliklerin \u00e7o\u011funu kar\u015f\u0131layan elektrokimyasal bir sens\u00f6r seti kullan\u0131yoruz. \u2018Voltammetri\u2019 ad\u0131 verilen bu elektrokimyasal metodta \u00fc\u00e7 iletken elektrot kullan\u0131yor, bunlar\u0131n aras\u0131nda uygulad\u0131\u011f\u0131m\u0131z potansiyel fark sonucu olu\u015fan ak\u0131m e\u011frilerine bak\u0131yoruz. Sens\u00f6r\u00fcm\u00fcz ayn\u0131 anda oksijen, hidrojen s\u00fclf\u00fcr, demir ve manganezin \u00e7e\u015fitli bile\u015fiklerini \u00f6l\u00e7ebiliyor, b\u00f6ylece herbiri i\u00e7in ayr\u0131 ayr\u0131 sens\u00f6r yerle\u015ftirmek yerine bir ta\u015fla birka\u00e7 ku\u015f vurmu\u015f oluyoruz.<\/p>\n

\"\"<\/a><\/p>\n

Hidrotermal habitatlarda bu sens\u00f6rle epey veri toplad\u0131k. Elde etti\u011fimiz bulgular bize biyolojik topluluklar\u0131n de\u011fi\u015fen s\u0131cakl\u0131k ve oksijen\/hidrojen s\u00fclf\u00fcr kar\u0131\u015f\u0131mlar\u0131na g\u00f6re ni\u015fler i\u015fgal ettiklerini ortaya koyuyor. \u00d6rne\u011fin midyeler (Bathymodiolus thermophilus) bol oksijen ve \u00e7ok az hidrojen s\u00fclf\u00fcr\u00fcn ayn\u0131 anda oldu\u011fu habitatlar\u0131 tercih ederken, hemen yan\u0131ba\u015f\u0131ndaki Riftia ise daha s\u0131cak ve hidrojen s\u00fclf\u00fcr\u00fc bol ortamda bulunuyor. \u00a0Ancak, bu ortamlar \u00e7ok de\u011fi\u015fken. Ge\u00e7mi\u015f y\u0131llara g\u00f6re habitatlarda s\u0131cakl\u0131klar ve hidrojen s\u00fclf\u00fcr seviyelerinin azald\u0131\u011f\u0131n\u0131 farketmeye ba\u015flad\u0131k, bu da midyelerin Riftia habitatlar\u0131n\u0131 ele ge\u00e7irmeye ba\u015flamas\u0131n\u0131 a\u00e7\u0131kl\u0131yor. M\u00fcthi\u015f dinamik bir ekosistem buras\u0131!<\/p>\n

\"\"<\/a><\/p>\n

Voltammetri sistemini sualt\u0131na ve derin denize adapte eden isimler bu seferde. George Luther (a\u015fa\u011f\u0131daki resim, en solda) uzun y\u0131llard\u0131r bilimsel olarak tekni\u011fin de\u011fi\u015fik bile\u015fiklere uygulanmas\u0131 ara\u015ft\u0131rmalar\u0131na liderlik ediyor. Don Nuzzio (sagda), sahibi oldu\u011fu \u015firket ile masa\u00fcst\u00fc elektrokimyasal cihazlar yan\u0131nda in situ elektrokimyasal sens\u00f6rlerin donan\u0131m\u0131n\u0131 geli\u015ftiriyor. \u0130kisinin beraber \u00e7al\u0131\u015fmaya ba\u015flamalar\u0131 40 y\u0131l\u0131 buluyor, ve elektrokimyasal sens\u00f6r\u00fcn ilk versiyonuyla ilk Alvin dal\u0131\u015flar\u0131 1999\u2019da ger\u00e7ekle\u015fmi\u015f. Daha sonra bu teknik Karadeniz de dahil olmak \u00fczere bir\u00e7ok denizel habitatta uyguland\u0131, ama tekni\u011fin geli\u015ftirilmesi i\u00e7in itici g\u00fcc\u00fcn derin deniz hidrotermal kaynaklara dair temel bilimsel sorular ve buralar\u0131 ke\u015fif g\u00fcd\u00fcs\u00fc oldu\u011funun burada alt\u0131n\u0131 \u00e7izmemiz gerek. Bu k\u00fc\u00e7\u00fck hikaye de geni\u015f\u00a0 uygulamalar\u0131 olabilecek teknolojileri geli\u015ftirmek i\u00e7in temel bilimsel sorulardan, t\u00fcm gezegeni ilgilendiren s\u00fcre\u00e7lerden uzak kalmamak gerekti\u011fini bize hat\u0131rlat\u0131yor.<\/p>\n

\"\"<\/a><\/p>\n

Alvin\u2019in \u00e7ekti\u011fi t\u00fcm g\u00f6r\u00fcnt\u00fcler University of Delaware-George Luther \/ NSF \/ DSV Alvin \/ WHOI izinleriyle blogumuzda payla\u015f\u0131lmaktad\u0131r.\u00a0 <\/em><\/p>\n

 <\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Ara\u015ft\u0131rma i\u00e7in tasarlanm\u0131\u015f denizalt\u0131lar\u0131n say\u0131s\u0131 iki elin parmaklar\u0131n\u0131 ge\u00e7mez, ancak bunlar\u0131n i\u00e7inde Alvin\u2019in \u00f6zel bir yeri var. 1960larda in\u015fa edilen Alvin, \u00a0g\u00fcn\u00fcm\u00fcze kadar d\u00f6nemin bilimsel ihtiya\u00e7lar\u0131 do\u011frultusunda \u00fc\u00e7 \u00f6nemli renovasyon ge\u00e7irmi\u015f. Bunlar\u0131n sonuncusu hen\u00fcz 2014\u2019de ger\u00e7ekle\u015fen ve Alvin\u2019in eskisinden y\u00fczde 40 daha fazla hacme sahip yeni bir titanyum k\u00fcreye kavu\u015fmas\u0131n\u0131 sa\u011flayan yenileme. Daha da \u00f6nemlisi, […]<\/p>\n","protected":false},"author":3466,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":"","_links_to":"","_links_to_target":""},"categories":[5],"tags":[],"class_list":["post-135","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-2017-alvin-pasifik-seferi"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blog.metu.edu.tr\/muyucel\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/135","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/blog.metu.edu.tr\/muyucel\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blog.metu.edu.tr\/muyucel\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.metu.edu.tr\/muyucel\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3466"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.metu.edu.tr\/muyucel\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=135"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/blog.metu.edu.tr\/muyucel\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/135\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blog.metu.edu.tr\/muyucel\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=135"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.metu.edu.tr\/muyucel\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=135"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.metu.edu.tr\/muyucel\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=135"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}