{"id":543,"date":"2025-03-08T12:25:11","date_gmt":"2025-03-08T09:25:11","guid":{"rendered":"https:\/\/blog.metu.edu.tr\/caglart\/?p=543"},"modified":"2026-03-25T23:58:49","modified_gmt":"2026-03-25T20:58:49","slug":"avrupa-mi-abd-mi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/blog.metu.edu.tr\/caglart\/2025\/03\/08\/avrupa-mi-abd-mi\/","title":{"rendered":"AVRUPA m\u0131 ABD mi?"},"content":{"rendered":"<p>F\u0130NANSAL F\u0130Z\u0130K -13-<\/p>\n<p>Herhangi bir olay\u0131n sebep_LER_inin ne_LER oldu\u011funu tam olarak bilemiyoruz, ayr\u0131\u015ft\u0131ram\u0131yoruz. 2025 y\u0131l\u0131nda, bu olanaktan mahrumuz hen\u00fcz. \u0130\u015fin kolay\u0131na ka\u00e7\u0131p; ya tek bir sebebe ba\u011fl\u0131yoruz herhangi bir olay\u0131n meydana geli\u015fini, ya da \u2018\u00d6yle rasgeldi.\u2019 (\u2018random\u2019) diyoruz. (*)<br \/>\nBuradaki esas soru da \u015fu: Sebep_LER_ini bilmedi\u011fimiz herhangi bir olguyu \u00f6ng\u00f6rebilir miyiz?<br \/>\nEvet, bu m\u00fcmk\u00fcn! \u00d6rnekleri de var zaten! En \u00fcnl\u00fcs\u00fc, g\u00fcn\u00fcm\u00fczden yakla\u015f\u0131k 2500 \u00f6nce Milet\u2019li Tales\u2019in ilerideki bir G\u00fcne\u015f tutulmas\u0131 olay\u0131n\u0131n saatini bilebilmesidir. (**)<br \/>\nO tarihlerde ne Kopernik, ne Kepler, ne Newton ne de Einstein taraf\u0131ndan ileri s\u00fcr\u00fclm\u00fc\u015f k\u00fctle\u00e7ekim kuramlar\u0131 bilinmekteydi. Ho\u015f, bunlar\u0131n hi\u00e7biri, yere bas\u0131yor olmam\u0131z\u0131n sebep_LER_ini, Yer taraf\u0131ndan \u00e7eki\u015fimizin ve bizim Yer\u2019i \u00e7eki\u015fimizin sebep_LER_i hakk\u0131nda herhangi bir a\u00e7\u0131klamay\u0131 bir kenara koyal\u0131m, ipucu bile veriyor de\u011filler. Bu denli \u00e7aresiziz i\u015fte!<br \/>\nBir de \u2018T\u00fcm sebep_LER_in neler oldu\u011funu bilebilmi\u015f olsak, kim bilir ne denli \u00f6ng\u00f6r\u00fcler yapabilirdik.\u2019 diyerek AVRUPA\/AMERiKA terazisinin horozuna (***) g\u00f6z\u00fcm\u00fcz\u00fc dikelim.<br \/>\n\u015eimdilik, hemen herkes ABD\u2019nin bo\u011fa gibi g\u00fc\u00e7l\u00fc AVRUPA\u2019n\u0131n ise, gayet zay\u0131f bir konumda oldu\u011fu fikrinde. L\u00e2kin, bu fakir tam tersi kan\u0131da. \u0130lkin, a\u015f\u0131r\u0131 tehdit ve gerilim alt\u0131ndaki AVRUPA\u2019n\u0131n ortak ordu ve bu nedenle de ortak maliye sahibi olup ortak tahvil \u00e7\u0131karabilece\u011fi kan\u0131s\u0131nday\u0131m. Bu y\u00f6nde at\u0131lacak ad\u0131mlar ve ilgili haberler y\u0131llard\u0131r s\u0131k\u0131\u015fmakta olan EURUSD\u2019yi aniden \u00e7ok y\u00fckse\u011fe f\u0131rlatabilir.<\/p>\n<p><a href=\"https:\/\/blog.metu.edu.tr\/caglart\/files\/2025\/03\/E.png\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignnone size-medium wp-image-542\" src=\"https:\/\/blog.metu.edu.tr\/caglart\/files\/2025\/03\/E-300x249.png\" alt=\"\" width=\"300\" height=\"249\" srcset=\"https:\/\/blog.metu.edu.tr\/caglart\/files\/2025\/03\/E-300x249.png 300w, https:\/\/blog.metu.edu.tr\/caglart\/files\/2025\/03\/E-768x638.png 768w, https:\/\/blog.metu.edu.tr\/caglart\/files\/2025\/03\/E-624x519.png 624w, https:\/\/blog.metu.edu.tr\/caglart\/files\/2025\/03\/E.png 818w\" sizes=\"auto, (max-width: 300px) 100vw, 300px\" \/><\/a><\/p>\n<p>\u00d6nceki s\u0131k\u0131\u015fmalar\u0131n yukar\u0131 sert hareketlere d\u00f6nm\u00fc\u015f olmas\u0131, ayn\u0131 olgunun yinelenece\u011fini gerektirmez elbet. Dolay\u0131s\u0131 ile, yak\u0131n takipte olmakta yarar var.<br \/>\n\u015eimdilik, olas\u0131l\u0131klar d\u0131\u015f\u0131nda, hemen hi\u00e7bir gerek\u00e7e g\u00f6steremeyecek olu\u015fumla birlikte, New York DOW, NASDAQ ve S&amp;P500 endekslerinde \u00e7ok ciddi geri \u00e7ekili\u015fler g\u00f6r\u00fclece\u011fi kan\u0131s\u0131nday\u0131m.<\/p>\n<p>(*) Tabii, hi\u00e7bir \u015feyin tesad\u00fcf olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 iddia edenler de var.<br \/>\n(**) Bu olay\u0131n en lezzetli anlat\u0131m\u0131 i\u00e7in, Heredot Tarihi\u2019nin giri\u015f b\u00f6l\u00fcm\u00fcne bak\u0131labilir.<br \/>\n(***) https:\/\/embed-3dwarehouse-classic.sketchup.com\/model\/427e731a4c56cb52be76a61dc29e614d\/teraziscales<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>F\u0130NANSAL F\u0130Z\u0130K -13- Herhangi bir olay\u0131n sebep_LER_inin ne_LER oldu\u011funu tam olarak bilemiyoruz, ayr\u0131\u015ft\u0131ram\u0131yoruz. 2025 y\u0131l\u0131nda, bu olanaktan mahrumuz hen\u00fcz. \u0130\u015fin kolay\u0131na ka\u00e7\u0131p; ya tek bir sebebe ba\u011fl\u0131yoruz herhangi bir olay\u0131n meydana geli\u015fini, ya da \u2018\u00d6yle rasgeldi.\u2019 (\u2018random\u2019) diyoruz. (*) Buradaki esas soru da \u015fu: Sebep_LER_ini bilmedi\u011fimiz herhangi bir olguyu \u00f6ng\u00f6rebilir miyiz? Evet, bu m\u00fcmk\u00fcn! \u00d6rnekleri [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1425,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":"","_links_to":"","_links_to_target":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-543","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-genel"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blog.metu.edu.tr\/caglart\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/543","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/blog.metu.edu.tr\/caglart\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blog.metu.edu.tr\/caglart\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.metu.edu.tr\/caglart\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1425"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.metu.edu.tr\/caglart\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=543"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/blog.metu.edu.tr\/caglart\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/543\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blog.metu.edu.tr\/caglart\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=543"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.metu.edu.tr\/caglart\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=543"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.metu.edu.tr\/caglart\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=543"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}