{"id":49,"date":"2024-09-21T12:27:44","date_gmt":"2024-09-21T09:27:44","guid":{"rendered":"https:\/\/blog.metu.edu.tr\/caglart\/?p=49"},"modified":"2024-09-21T12:31:05","modified_gmt":"2024-09-21T09:31:05","slug":"bol-bol-nereye-dek","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/blog.metu.edu.tr\/caglart\/2024\/09\/21\/bol-bol-nereye-dek\/","title":{"rendered":"B\u00d6L B\u00d6L, NEREYE DEK?"},"content":{"rendered":"<p>The English translation of this article will be uploaded and benoted here, soon.<\/p>\n<p>F\u0130Z\u0130K -2-<\/p>\n<p>\u0130\u00e7erik: Biraz tarih, biraz matematik ve bol felsefe<\/p>\n<p>A\u00e7\u0131k; akl\u0131m\u0131z daha geli\u015fkin olsayd\u0131, daha \u00e7ok ve keskin duyu organlar\u0131m\u0131z olurdu ve tersi. Yani, daha \u00e7ok ve keskin duyu organlar\u0131m\u0131z olsayd\u0131, onlardan gelen veriyi i\u015flemek \u00fczere akl\u0131m\u0131z daha geli\u015fkin olurdu. Bu ba\u011flamda, g\u00f6vdemiz de daha geli\u015fkin olurdu, ihtimalen.<\/p>\n<p>\u015eimdiki durumda ise, s\u0131r\u0131kla en fazla 6,5 metre kadar, s\u0131r\u0131ks\u0131z olarak en fazla 2,5 metre kadar, \u00fc\u00e7 ad\u0131mda ise en fazla 18,5 metre kadar atlayabilmekte insano\u011flu. En h\u0131zl\u0131m\u0131z Jamaika\u2019l\u0131 Usain Bolt saniyede 10 metre kadar ko\u015fabilmektedir. Cep Herk\u00fcl\u00fc\u2019m\u00fcz Naim S\u00fcleymano\u011flu, kendi a\u011f\u0131rl\u0131\u011f\u0131n\u0131n 3 kat\u0131ndan 10 kilogram fazlas\u0131n\u0131 kald\u0131rabilen yeg\u00e2ne insand\u0131r. \u00c7\u0131plak g\u00f6zle bir iki kilometrenin \u00f6tesini g\u00f6rebilen insana pek rastlanmam\u0131\u015f; g\u00fcnl\u00fck g\u00fcr\u00fclt\u00fc d\u00fczeyinde sesleri 100 metre \u00f6teden i\u015fitebilen insan pek duyulmam\u0131\u015ft\u0131r. Koku, tat ve dokunma duyular\u0131m\u0131z ise, bir ka\u00e7 metre erimliktir.<\/p>\n<p>Oysa, evrenin milyarlarca galaksisinden biri olan Samanyolu\u2019nda bile \u00f6nemsiz bir oyluma sahip olan D\u00fcnya\u2019m\u0131z\u0131n yar\u0131\u00e7ap\u0131 6378 kilometre kadard\u0131r. Kendi \u00e7evresinde saniyede 460 metre kadarl\u0131k, G\u00fcne\u015f \u00e7evresinde ise, ortalama saniyede 30 kilometre kadarl\u0131k h\u0131zlarla d\u00f6ner.<\/p>\n<p>Bu manzara kar\u015f\u0131s\u0131nda kendi nesli i\u00e7in \u201cBuna da \u015f\u00fck\u00fcr!\u201d diye d\u00fc\u015f\u00fcnenlerimiz elbette hakl\u0131d\u0131r. Zira, alt tarafta k\u0131m\u0131l zararl\u0131lar\u0131, k\u0131pra\u015f\u0131p duran t\u0131rt\u0131llar, bakteriler ve vir\u00fcsler de var.<\/p>\n<p>Hen\u00fcz badi badi y\u00fcr\u00fcrken \u00f6\u011fretmi\u015flerdi bu fakire ki, \u201cHerkesin akl\u0131n\u0131 pazara \u00e7\u0131karm\u0131\u015flar, herkes gidip yine kendi akl\u0131n\u0131 alm\u0131\u015f.\u201d Bu fakir de ayn\u0131s\u0131n\u0131 yapm\u0131\u015f olmal\u0131, hemcinslerinden ayr\u0131 d\u00fc\u015fmemek i\u00e7in.<\/p>\n<p>Bu fakire g\u00f6re; en par\u0131lt\u0131l\u0131 zek\u00e2 \u00fcr\u00fcnlerinden ve insan akl\u0131na, zek\u00e2s\u0131na, anla\u011f\u0131na d\u00fc\u015f\u00fcr\u00fclm\u00fc\u015f en \u00e7etrefilli fitnelerdendir Parmenides ve \u00f6\u011frencisi Zeno\u2019nun g\u00fcn\u00fcm\u00fczden taa 2500 y\u0131l \u00f6nce terenn\u00fcm etti\u011fi paradokslar\u0131 (*)<\/p>\n<p>Bu zat-\u0131 muhteremler demi\u015f ki, mealen \u201cs\u0131radan ve \u00f6l\u00fcml\u00fc bir kral olan Peleus\u2019un o\u011fulu olmas\u0131na kar\u015f\u0131n su tanr\u0131\u00e7as\u0131 olan annesi Thetis\u2019in taraf\u0131ndan yar\u0131 Tanr\u0131 olup gelmi\u015f ge\u00e7mi\u015f en b\u00fcy\u00fck sava\u015f\u00e7\u0131 olarak kabul edilen A\u015fil (Akhileus) bile \u00f6n\u00fcndeki kaplumba\u011faya asl\u2019a yeti\u015femez.\u201d<\/p>\n<p>\u00c7\u00fcnk\u00fc yeti\u015febilmesi i\u00e7in o anki mesafenin yar\u0131s\u0131na gelmesi gerekir. Ama, o yar\u0131ya gelmezden evvel de o yar\u0131n\u0131n yar\u0131s\u0131na eri\u015fmesi gerekir. B\u00f6yle b\u00f6yle, her yar\u0131n\u0131n yar\u0131s\u0131na eri\u015fmesi gerekir ilkin; hem de sonsuz kez. Gelgelelim, hi\u00e7bir mesafenin yar\u0131s\u0131 da s\u0131f\u0131r olmayaca\u011f\u0131 i\u00e7in A\u015fil sonsuz kez s\u0131f\u0131rdan farkl\u0131 uzakl\u0131\u011f\u0131 a\u015fmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p>\u00d6zel matematiksel simgeler nedeniyle, PDF&#8217;den izlemek \u00f6nerilir. \u015euraya t\u0131klayabilirsiniz: <a href=\"https:\/\/blog.metu.edu.tr\/caglart\/files\/2024\/09\/Bl-bl.pdf\">Bl bl<\/a><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>The English translation of this article will be uploaded and benoted here, soon. F\u0130Z\u0130K -2- \u0130\u00e7erik: Biraz tarih, biraz matematik ve bol felsefe A\u00e7\u0131k; akl\u0131m\u0131z daha geli\u015fkin olsayd\u0131, daha \u00e7ok ve keskin duyu organlar\u0131m\u0131z olurdu ve tersi. Yani, daha \u00e7ok ve keskin duyu organlar\u0131m\u0131z olsayd\u0131, onlardan gelen veriyi i\u015flemek \u00fczere akl\u0131m\u0131z daha geli\u015fkin olurdu. Bu [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1425,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":"","_links_to":"","_links_to_target":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-49","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-genel"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blog.metu.edu.tr\/caglart\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/49","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/blog.metu.edu.tr\/caglart\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blog.metu.edu.tr\/caglart\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.metu.edu.tr\/caglart\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1425"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.metu.edu.tr\/caglart\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=49"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/blog.metu.edu.tr\/caglart\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/49\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blog.metu.edu.tr\/caglart\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=49"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.metu.edu.tr\/caglart\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=49"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.metu.edu.tr\/caglart\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=49"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}